ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ; ಸೂಕ್ತ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ ಆರಂಭಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮನೋರಾಜ್ ಸಲಹೆ

ಮಂಗಳೂರು: ಮಕ್ಕಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಗಳಿಗೆ ಅಂಕುಶ ಹಾಕುವ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದಿರುವಾಗಲೇ, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೀಗ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಅಗತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅಭಿಪ್ರಾಯಾಗಲು ಕೇಳಿಬಂದಿವೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಕುರಿತ ಜಾಗೃತಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ ರೂಪಿಸಬೇಕೆಂದು ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದೆ. ಈ ಸಂಬಂಧ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕಾನೂನು ಘಟಕದಿಂದ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯೊಂದು ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗುವ ಮೂಲಕ ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಕುರಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ತಿರುವು ಸಿಕ್ಕಿದೆ.

ಮಾಜಿ ಸರ್ಕಾರಿ ವಕೀಲರೂ ಆದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕಾನೂನು ಘಟಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮನೋರಾಜ್ ರಾಜೀವ್ ಅವರು ಸೋಮವಾರ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ, ಡಿಸಿಎಂ ಸಿ.ಕೆ.ಶಿವಕುಮಾರ್, ಗೃಹಸಚಿವ ಪರಮೇಶ್ವರ್, ಕಾನೂನು ಸಚಿವ ಹೆಚ್.ಕೆ.ಪಾಟೀಲ್, ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ಮಧು ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಕಾನೂನು ರೂಪಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಬದುಕಿನಲ್ಲೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗುವ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡುವ ಅಗತ್ಯದತ್ತ ಗಮನಸೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಯಾರಿವರು ಮನೋರಾಜ್ ರಾಜೀವ್?

ಹಿರಿಯ ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರಾದ ಮನೋರಾಜ್ ರಾಜೀವ್ ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಮಾಜಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಭಿಯೋಜಕ. ಡ್ರಗ್ಸ್ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಖಂಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಸಾಜ್ ಪಾರ್ಲರ್, ಚರ್ಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ದಂಧೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸೂಕ್ತ ಕಾನೂನು ಜಾರಿಯ ಹಿಂದಿರುವ ಮಾಂತ್ರಿಕ. ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ, ಹೇಬಿಯಸ್ ಕಾರ್ಪಸ್ (Habeas Corpus), ಮ್ಯಾಂಡಮಸ್ (Mandamus), ನಿಷೇಧ (Prohibition), ಕ್ವೋ ವಾರಾಂಟೋ (Quo Warranto), ಸರ್ಟಿಯೊರಾರಿ (Certiorari) ಮೊದಲಾದ ರಿಟ್‌ಗಳ (Writs) ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಚರ್ಚೆಯ ಕ್ರಾಂತಿ ಎಬ್ಬಿಸಿದವರು. ಇದೀಗ ‘ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ’ ಬಗ್ಗೆ ಶಾಲಾ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪಠ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕಾನೂನು ಘಟಕ ಸಲಹೆ ನೀಡಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನಾ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಾದ್ಯಂತ ಶಾಲಾ ಪಠ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ರಚನಾತ್ಮಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನಾ ಮಾಡ್ಯೂಲ್ ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕುರಿತು ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷರತಾ ಇಲಾಖೆ ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಸಂವಹನ ವೇದಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ, ನಕಲಿ ಸುದ್ದಿ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಗಿ ಬದಲಾದ ವಿಷಯ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳ ತ್ವರಿತ ಹರಡುವಿಕೆಯು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಯ ಮೇಲೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಯುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಅವರು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವು ರಾಜಕೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು ಅಥವಾ ಪಕ್ಷ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಇದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು, ನಾಗರಿಕ ಅರಿವು ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಡಿಜಿಟಲ್ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ತಟಸ್ಥ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಲಪಡಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಮನೋರಾಜ್ ರಾಜೀವ್ ಅವರು ಸರ್ಕಾರದ ಗಮನ ಸೇದಿದ್ದಾರೆ.

ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ‘ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಮಾಡ್ಯೂಲ್‌’ ರೀತಿ ಹೊಂದಿರಬೇಕೆಂಬ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸತ್ಯಗಳು, ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಮತ್ತು ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕಲಿಸುವುದು. ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು, ಎಡಿಟೆಡ್ ಫೋಟೋಗಳು ಮತ್ತು ಡೀಪ್‌ಫೇಕ್‌ಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕುಶಲತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಸಮಾನತೆ, ಜಾತ್ಯತೀತತೆ, ಭ್ರಾತೃತ್ವ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಪೌರತ್ವದಂತಹ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು. ವದಂತಿ ಆಧಾರಿತ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿಯುಕ್ತ ಚಿಂತನೆಯ ಮೂಲಕ ಕೋಮು ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಈ ಪಠ್ಯಕ್ರಮದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಮನೋರಾಜ್ ರಾಜೀವ್ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಮಕ್ಕಳ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ (4–5 ತರಗತಿಗಳು) ವಸ್ತುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ವದಂತಿಗಳ ಮೂಲಭೂತ ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಇರಬೇಕು, ಮಧ್ಯಮ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ (6–8 ತರಗತಿಗಳು) ಮಾಧ್ಯಮ ಜಾಗೃತಿಯ ಪರಿಚಯ, ದಾರಿತಪ್ಪಿಸುವ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು, ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಕುಶಲತೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಹಂತದಲ್ಲಿ (9–12 ತರಗತಿಗಳು): ಸುಧಾರಿತ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮದ ಪಾತ್ರ, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪೌರತ್ವ ಬಗ್ಗೆ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅನುಷ್ಠಾನ ಸುರಕ್ಷತೆಗಳು:

• ಸ್ವತಂತ್ರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಮಿತಿಯಿಂದ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಬೇಕು.
  ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ತಟಸ್ಥತೆ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಾತೀತ ವಿಷಯ.
• ಸಮತೋಲಿತ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಶಿಕ್ಷಕರ ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು.
• ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರಾಜಕೀಯ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸದೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕರಣಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದು.
• ಅಂತಹ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವು ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಕೋಮು ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗುತ್ತವೆ.

ಇದೇ ವೇಳೆ, ಮಾಧ್ಯಮ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಷಯವಾಗಿ ಅಥವಾ ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ ಅಥವಾ ನಾಗರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿತ ಅಂಶವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಮನೋರಾಜ್ ರಾಜೀವ್ ಅವರು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.